Lesmateriaal groep 1

De Hoolten Klinte in Appelscha in samenwerking met theatermaker Janou Sipsma

Turf is eeuwenlang de belangrijkste bron van energie voor ons land geweest, maar wie weet dat nu nog. Je draait een kraan open en er komt water uit. Je draait aan een knop en het wordt warmer in huis of zelfs al vanaf je iPad kun je het regelen. Dat was vroeger echt anders en nog niet eens zo lang geleden.

In de interactieve theatervoorstelling ‘turf enzo’ worden de kleuters meegenomen naar de tijd van weleer. De kinderen maken kennis met het levensverhaal van de ‘veen vrouw’ vol fantasie, met een knipoog naar hoe het toen ging.. We nemen ze mee, we laten ze voelen en ervaren, we willen ze betoveren met beeld, het verhaal en door ze mee te laten doen.

Door middel van spel maken de kinderen kennis met het begrip “vroeger”, met name het vroeger van de Stellingwerven. Zo wordt er op het ritme van muziek een fabriek gemaakt van dozen en worden er turven gestapeld in een boot. Na al het werken komt de ontspanning: de kleuters lopen vanaf de Hoolten Klinte naar de zandvlakte waar de dag wordt afgesloten met feest! Zoals dat ooit ook gebeurde in Appelscha ten tijde van de Bergfeesten.

Vooraf

– In de klas wordt er gepraat over hoe het er vroeger uitzag op school. Zo worden de kinderen voorbereid op het denken in termen van vroeger en nu.

– Samen wordt er gekeken naar een filmpje over de school van vroeger.

– Het programma eindigt op de zandvlakte, dus hou rekening met de kleding!

– Het lied van de turfdrager:

T. Turfdrager

Wijc: ‘k Moest voor elven hier al wezen

 

‘k Heb al lang reeds turf gedragen,

Ik werk van dat den dag aanbreekt,

En nog schep ik een groot behagen,

Als ‘k mijn hoofd in ’t kapje steekt.

Schud door, geef op, wil vlug de mande legen,

Maar als ik dan de zak optil.

En breng hem waar mijn heer het wil,

Men acht het niet, men acht het niet,

Als men ons zoo dragen ziet. (bis.)

 

’t Zweet loopt mij van top tot teenen,

Als m’ een warme dag ontmoet,

’s Avonds knikken mij de beenen,

Als ik mij naar huis toespoed.

Schud door, geef op, wil vlug de mande legen,

Ik breng hem fluks na boven toe,

Het dragen word ik nimmer moe;

Men acht het niet, men acht het niet,

Als men ons zoo dragen ziet. (bis.)

 

Nu een glaasje ingeschonken,

Dat zet nieuwen kragten bij,

En eens Iustig uitgedronken,

Zet de flesch nu aan een zij;

Schud door, geef op, wil vlug de mande legen.

Kom jaap nu lustig weer vooruit,

Zoo komt de turf gauw uit de schuit,

Dan krijgt men geld, dan krijgt men geld,

Dat ons spoedig word geteld. (bis)